U Klinici za hematologiju i transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze Univerzitetskog kliničkog centra Tuzla napravljen je novi iskorak u razvoju transplantacijske medicine.
Tim za transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze JZU UKC Tuzla izveo je 218. transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze, a posebnost ovog postupka je što je prvi put autologna transplantacija matičnih ćelija hematopoeze u liječenju multiplog mijeloma izvedena korištenjem svježeg, nekriokonzerviranog grafta.
Prema riječima načelnice Klinike za hematologiju i transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze JZU UKC Tuzla, doc. dr. Azre Jahić, kod konvencionalne autologne transplantacije matične ćelije se nakon prikupljanja najčešće kriokonzerviraju, odnosno zamrzavaju na veoma niskim temperaturama.
U ovom slučaju matične ćelije nisu bile podvrgnute zamrzavanju, već su u kontroliranim uslovima čuvane na temperaturi od približno četiri stepena Celzijusa i reinfundirane pacijentu u kratkom vremenskom periodu nakon afereze.
Poseban značaj postupku daje činjenica da je transplantacija izvedena kod pacijenta koji se nalazi na hroničnom programu hemodijalize. To je zahtijevalo pažljivo planiranje svih faza liječenja, od mobilizacije i prikupljanja matičnih ćelija, preko primjene visokodozne terapije melfalanom i vremenskog usklađivanja hemodijalize, do reinfuzije prethodno prikupljenih autolognih matičnih ćelija.
„U našem slučaju transplantacijski postupak bio je dodatno zahtjevan zbog terminalnog oštećenja bubrežne funkcije i potrebe za hroničnom hemodijalizom. Cjelokupan proces zahtijevao je precizno vremensko usklađivanje afereze, hemodijalize, kondicioniranja prilagođenom dozom melfalana i reinfuzije svježih matičnih ćelija“, istakla je Azra Jahić, voditeljica Tima za transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze JZU UKC Tuzla.
Govoreći o prednostima nekriokonzerviranog grafta, Jahić je pojasnila da primjena svježih matičnih ćelija pojednostavljuje određene segmente transplantacijskog procesa, jer se izbjegavaju zamrzavanje i naknadno odmrzavanje ćelijskog produkta, kao i primjena DMSO-a.
Na taj način smanjuje se potreba za kompleksnom krioprezervacijskom infrastrukturom i dio troškova vezanih za obradu i čuvanje grafta, dok se istovremeno izbjegavaju neželjene reakcije povezane s DMSO-om tokom reinfuzije kriokonzerviranih ćelija.
Prema njenim riječima, objavljene studije ukazuju i na mogućnost kraćeg boravka u bolnici i manjeg broja infuzijskih reakcija, dok sposobnost grafta da uspostavi novu hematopoezu nije kompromitirana.
Uvođenje mogućnosti autologne transplantacije korištenjem svježih, nekriokonzerviranih matičnih ćelija hematopoeze proširuje terapijske i organizacijske mogućnosti transplantacijskog programa UKC-a Tuzla, ali ovaj pristup nije zamjena za kriokonzervaciju.
Riječ je o dodatnoj transplantacijskoj strategiji koja se može primijeniti kod pažljivo odabranih pacijenata, kada je moguće precizno vremenski uskladiti mobilizaciju, aferezu, kondicioniranje i transplantaciju.
Prva primjena ovog postupka u JZU UKC Tuzla predstavlja novi korak u razvoju programa transplantacije matičnih ćelija hematopoeze i nastojanju da pacijentima budu dostupne savremene i racionalno organizirane metode liječenja.
U uspješnoj realizaciji postupka značajnu ulogu imala je multidisciplinarna saradnja Klinike za hematologiju i transplantaciju matičnih ćelija hematopoeze sa Poliklinikom za transfuziologiju i Odjeljenjem za dijalizu Klinike za interne bolesti JZU UKC Tuzla, čija je stručna i koordinirana podrška omogućila provođenje svih faza liječenja.
