Evropski sud za ljudska prava u Strasbourgu objavio je da je zaprimio apelaciju Fahrudina Solaka, bivšeg direktora Federalne uprave civilne zaštite, i Fadila Novalića, bivšeg premijera Federacije BiH, protiv države Bosne i Hercegovine. Apelacije su podnesene 26. novembra 2024. i 10. marta 2025. godine, a Sud je sada zatražio očitovanja obje strane u postupku.
U objavi na službenoj stranici, Sud navodi da predmet obuhvata tvrdnje o povredi prava na pravično suđenje, sa posebnim naglaskom na princip pretpostavke nevinosti, zagarantovan članom 6. Evropske konvencije o ljudskim pravima. Solak i Novalić tvrde da su tokom krivičnog postupka bili izloženi javnim političkim komentarima koji su ih unaprijed proglašavali krivima, što je, kako navode, moglo utjecati na cjelokupan tok suđenja.
Evropski sud je dodatno ukazao na raniju odluku Ustavnog suda BiH iz novembra 2024. godine, kojom je djelimično prihvaćena apelacija i potvrđeno da je narušen princip pretpostavke nevinosti zbog izjava pojedinih javnih zvaničnika. Ipak, ostali navodi o nepravičnom postupku su tada odbačeni kao neosnovani.
Zanimljivo je da se Novalić, osim na član 6, poziva i na član 7 Konvencije, tvrdeći da je osuđen za djelo koje, u trenutku kada ga je navodno počinio, nije bilo kvalifikovano kao krivično prema domaćem zakonodavstvu. Riječ je o zloupotrebi položaja u procesu nabavke respiratora tokom pandemije, čija isporuka i funkcionalnost su nakon višemilionske isplate ostali predmet brojnih kritika i javnih sumnji.
Evropski sud za ljudska prava naglašava da nije presudio u ovom predmetu, te da proces tek započinje. Sud ne odlučuje o nečijoj krivici, nego isključivo o tome da li su apelantima prekršena ljudska prava tokom domaćih sudskih procesa. Ako Sud utvrdi kršenje Konvencije, može naložiti BiH da osigura pravne mjere za ispravku postupka, ali ne može poništiti ili mijenjati presudu Suda BiH.
U ovom predmetu državu BiH pred Sudom u Strasbourgu zastupa advokat Bojan Bajić, a konačne odluke o meritumu tek će uslijediti.